Werkgroep Bouwmateriaal

Wie zijn wij?

De werkgroep bestaat uit specialisten in de archeologie die zich bezig houden met de door mensen gemaakte bouwmaterialen zoals bouwkeramiek, pleister, mortel, beton, lemen bouwmateriaal (‘huttenleem’) en kunststeen. Daarvan vormt huttenleem, dat al in de prehistorie werd toegepast, het oudste bouwmateriaal. De grondstof, klei, wordt dan wel gemagerd en soms ook gevormd, maar niet in een oven gebakken. Het lemen bouwmateriaal kent een lange geschiedenis voor onder andere het bepleisteren van vlechtwerk. Bouwkeramiek (ook wel grofkeramiek genoemd) is een diverse materiaalcategorie. Als containerbegrip overkoepelt bouwkeramiek alle vormen van bouwelementen die vervaardigd zijn uit gebakken klei/aarde. De bekendste vormen zijn keramische dakpannen, bakstenen en tegels. Het bakken van aarde om solide bouwmaterialen te verkrijgen ontstond in het Oude Nabije Oosten en verspreide zich via de Oude Grieken en de Romeinen tot in onze contreien.

In Nederland neemt het gebruik van bouwkeramiek dus pas een echte vaart vanaf de Romeinse periode en vormde de aanzet tot een eeuwenoude en traditie die zich tot op de dag van vandaag verderzet. Alle overige bouwmaterialen zijn door de tijd heen en voor een deel in combinatie met huttenleem of bouwkeramiek ontdekt en toegepast.

Wat is ons doel?

Bouwmateriaal is een miskende materiaalcategorie binnen het archeologisch onderzoek. In het verleden werd bouwmateriaal te snel afgeschreven als ordinair bouwpuin zonder wetenschappelijke waarde.
Systematische studie van bouwkeramiek toont echter aan dat bouwkeramiek een waardevolle kennisdrager kan zijn met betrekking tot:

  • Bouwtechiek: bijdrage aan de reconstructie van gebouwen en bouwtechnieken
  • Bouwhistorie: bouwkeramiek laat zich veelal goed dateren
  • Bouwlogistiek: op basis van kwantificatie en herkomstbepaling

Hoe gaan we dit bereiken?

De systematische studie van bouwkeramiek is een nieuwkomer binnen het archeologisch onderzoek. Om bouwkeramiek als volwaardig archeologisch materiaal op de kaart te zetten gaan wij als werkgroep:

  •  de studie van bouwmateriaal als valabele archeologische kennisdrager promoten
  • een registratiestandaard voor bouw-keramisch materiaal uitwerken
  • de uitwisseling van gegevens met betrekking tot bouwmateriaal bevorderen

Veel specialisten bouwmateriaal zijn (ook) gespecialiseerd in natuursteen. Om die reden en voor het verder uitbreiden en verdiepen van de kennis hebben de werkgroepen natuursteen, vuursteen en bouwmateriaal in 2019 een koepel gevormd, waarbij afwisselend en/of gezamenlijk werkgroepsbijeenkomsten worden gehouden voor natuursteen en vuursteen (focus prehistorie) en natuursteen en bouwmateriaal (focus Romeinse tijd tot Recent).

Lid worden van SAMPL

Alle archeologische materiaal specialisten kunnen lid worden van SAMPL. Als lid van SAMPL ontvang je regelmatig onze SAMPLnieuwsbrief én krijg je toegang tot het besloten ledendeel van de website.

Binnen SAMPL staat het onderzoek naar archeologisch materiaal hoog in het vaandel. Om de specialisten, die de verschillende soorten archeologische vondstmaterialen bestuderen, nader tot elkaar te brengen zijn er verschillende werkgroepen opgericht. Deze werkgroepen hebben als doel kennis en informatie uit te wisselen om zo het materiaalonderzoek op een hoger plan te tillen. Zo wordt er bijvoorbeeld nagedacht over welke kenmerken van archeologisch materiaal gedocumenteerd moeten worden en hoe dit op een gestandaardiseerde manier vorm te geven.

Wil je hier ook bij betrokken zijn, wordt dan lid van SAMPL! Klik voor meer informatie op onderstaande button.

Toegang tot het besloten ledendeel van de werkgroep Natuursteen.

Als lid ontvang je de SAMPL nieuwbrief met daarin een link naar de registratiepagina van het besloten ledendeel. Hier kun je jezelf registreren en krijg je toegang tot het besloten ledendeel. Heb je de nieuwsbrief met de link niet ontvangen? Neem dan contact op met redactie@sampl.nl

Contactpersonen van de werkgroepen:

WerkgroepContactpersoon
BouwmateriaalTim Clerbaut
Handgevormd aardewerk (prehistorisch t/m inheems Romeins)Simone Bloo
Middeleeuwen & Nieuwe tijd aardewerk en glasAleike van de Venne
MetaalStijn Heeren & Marijn Stolk
NatuursteenRob Houkes & Marian Melkert
Prehistorisch en Romeins glasMieke Tolboom
Romeins aardewerkJoep Hendriks